Εξ αποστάσεως κατάθεση μέσω συστημάτων της τράπεζας και εφαρμογής στο κινητό - Οι ρυθμίσεις για τις ακάλυπτες επιταγές και οι επιφυλάξεις που διατυπώθηκαν για πλαστογραφίες

Οδηγούνται σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής τα δύο τροποποιητικά νομοσχέδια που αφορούν στην παρουσίαση επιταγών προς πληρωμή χωρίς φυσική προσκόμιση σε τράπεζα.

Πρόκειται για τον περί Συναλλαγματικών (Τροποποιητικό) Νόμο του 2026 και τον περί Ποινικού Κώδικα (Τροποποιητικό) Νόμο του 2026, τους οποίους εξέτασε η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού σε τρεις συνεδρίες, στις 28 Σεπτεμβρίου και στις 5 και 12 Οκτωβρίου.

Σύμφωνα με την έκθεση της επιτροπής Οικονομικών, βασική επιδίωξη είναι να παρέχεται η δυνατότητα κατάθεσης της επιταγής ψηφιακά, χωρίς φυσική παρουσία σε τραπεζικό κατάστημα.

Κατάθεση μέσω κινητού τηλεφώνου

Ειδικότερα, το πρώτο νομοσχέδιο διευρύνει τους τρόπους παρουσίασης επιταγών στις τράπεζες και εισάγει τη δυνατότητα παρουσίασης ψηφιακής απεικόνισης και των δύο πλευρών της επιταγής μέσω των ηλεκτρονικών συστημάτων της τράπεζας.

Όπως είχε εξηγήσει η Κεντρική Τράπεζα κατά την εξέταση των νομοσχεδίων στην Επιτροπή Οικονομικών, η νέα αυτή δυνατότητα, θα επιτρέπει την εξ αποστάσεως κατάθεση επιταγών, μέσω συστημάτων της τράπεζας και μέσω σχετικής εφαρμογής στο κινητό τηλέφωνο, εξοικονομώντας χρόνο και περιορίζοντας τη γραφειοκρατία για πολίτες και επιχειρήσεις.

Τι προβλέπεται για τις ακάλυπτες επιταγές

Σκοπός του δεύτερου νόμου είναι η τροποποίηση του Ποινικού Κώδικα, προκειμένου να καλυφθούν νομικά οι περιπτώσεις κατά τις οποίες μια επιταγή παρουσιάζεται ψηφιακά για πληρωμή, αλλά αποδεικνύεται ακάλυπτη.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, η τράπεζα στην οποία παρουσιάστηκε η επιταγή θα μπορεί να καταγράφει ηλεκτρονικά τον λόγο μη πληρωμής της, όπως αυτός περιέχεται στην πληροφόρηση που αποστέλλει η τράπεζα επί της οποίας εκδόθηκε η επιταγή, καθώς και την ημερομηνία παρουσίασής της προς πληρωμή.

Οι συγκεκριμένες ηλεκτρονικές πληροφορίες θα γίνονται αποδεκτές ως μαρτυρία ενώπιον δικαστηρίου και θα αποτελούν μαχητό τεκμήριο για την ακρίβεια του περιεχομένου τους.

Ασφάλεια συναλλαγών και τραπεζικοί έλεγχοι

Κατά τη διάρκεια της εξέτασης των νομοσχεδίων στην Επιτροπή Οικονομικών, εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας είχε αναφέρει ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις ενισχύουν την ασφάλεια των συναλλαγών και τη νομική βεβαιότητα, και διευκολύνουν τόσο τους πολίτες όσο και τις επιχειρήσεις στη διενέργεια εξ αποστάσεως συναλλαγών.

Ο εκπρόσωπος του Συνδέσμου Τραπεζών Κύπρου είχε διευκρινίσει ότι η ψηφιακή απεικόνιση των επιταγών δεν αναιρεί τον τεχνικό έλεγχο ο οποίος διεξάγεται από τους υπαλλήλους των τραπεζών, προτού αυτές προωθηθούν προς εκκαθάριση, ούτε διαφοροποιεί τη διαδικασία η οποία προβλέπεται στις οδηγίες της ΚΤΚ, σε περίπτωση έκδοσης ή/και παρουσίασης ακάλυπτων επιταγών.       

Οι επιφυλάξεις που προηγήθηκαν 

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης στην Επιτροπή Οικονομικών, βουλευτές είχαν εκφράσει προβληματισμούς για τη γνησιότητα των ψηφιακών αντιγράφων επιταγών και την απόδειξη της έκδοσης ακάλυπτης επιταγής.

Μεταξύ άλλων, ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Ανδρέας Πασιουρτίδης έθεσε ζήτημα πιθανών αμφισβητήσεων ως προς τις υπογραφές και τον γραφικό χαρακτήρα, λόγω της απουσίας του πρωτότυπου εγγράφου.

Ο επικεφαλής του Κινήματος ΑΛΜΑ, Οδυσσέας Μιχαηλίδης είχε εκφράσει ανησυχίες για το ενδεχόμενο πλαστογράφησης, καθώς όπως είπε μια επιταγή μπορεί πιο εύκολα να πλαστογραφηθεί ψηφιακά, επισημαίνοντας την ανάγκη ενίσχυσης των δικλίδων ασφαλείας.

Η Πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικών και βουλευτής του ΔΗΚΟ, Χριστιάνα Ερωτοκρίτου, εισηγήθηκε να εξεταστεί πρόνοια για υποχρεωτική διατήρηση της πρωτότυπης επιταγής από τον δικαιούχο για συγκεκριμένο διάστημα, ώστε να είναι διαθέσιμη για αποδεικτικούς σκοπούς.

Οι βουλευτές επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν κατά την συζήτηση στην Ολομέλεια του Σώματος.