Νέα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα στα Στενά του Ορμούζ κλονίζουν την εύθραυστη εκεχειρία με το Ιράν, ενώ οι αγορές παρακολουθούν τις διαπραγματεύσεις και το πετρέλαιο επιστρέφει σε ανοδική τροχιά

Αμερικανικά και ισραηλινά μαχητικά εξαπέλυσαν επιθέσεις κατά ιρανικών σκαφών στα Στενά του Ορμούζ και εναντίον άλλων στόχων, λίγες ώρες αφότου ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει ότι οι διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη για μια ενδιάμεση συμφωνία εξελίσσονται θετικά.

Η επίθεση πραγματοποιήθηκε νότια του νησιού Λαράκ, στα Στενά του Ορμούζ, με αρκετούς Ιρανούς να χάνουν τη ζωή τους, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο Nour News, το οποίο δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες. Ο Τραμπ είχε δηλώσει νωρίτερα ότι οι συνομιλίες ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν για συμφωνία που θα επεκτείνει την εκεχειρία και θα οδηγήσει στην επαναλειτουργία των Στενών «προχωρούν καλά».

Η Κεντρική Διοίκηση των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων ανακοίνωσε ότι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν θέσεις εκτόξευσης πυραύλων στο Ιράν, καθώς και σκάφη που επιχειρούσαν να τοποθετήσουν νάρκες. Όπως ανέφερε ο εκπρόσωπος Τιμ Χόκινς, τα πλήγματα είχαν αμυντικό χαρακτήρα και στόχο «την προστασία των αμερικανικών στρατευμάτων από απειλές που προέρχονται από ιρανικές δυνάμεις».

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, μιλώντας σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Ινδία, δήλωσε ότι οι συνομιλίες με το Ιράν ενδέχεται να διαρκέσουν αρκετές ημέρες, προσθέτοντας ότι ο Τραμπ είτε θα αποδεχθεί μια «καλή συμφωνία» είτε δεν θα υπάρξει συμφωνία.

Όπως μεταδίδει το Bloomberg, η αναζωπύρωση των συγκρούσεων αναδεικνύει πόσο εύθραυστη παραμένει η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, τη στιγμή που οι προσδοκίες για μεγαλύτερη αποκλιμάκωση και επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ είχαν αρχίσει να ενισχύονται. Η κρίσιμη θαλάσσια οδός παραμένει ουσιαστικά κλειστή από τα τέλη Φεβρουαρίου, όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στην Ισλαμική Δημοκρατία, προκαλώντας νέο ενεργειακό σοκ και κύμα πληθωριστικών πιέσεων διεθνώς.

Οι μετοχές περιόρισαν τα κέρδη τους και οι τιμές του πετρελαίου ενισχύθηκαν μετά τα αμερικανικά πλήγματα, καθώς υποχώρησε η αισιοδοξία για συμφωνία με την Τεχεράνη. Το Brent σημείωσε άνοδο περίπου 2%, κοντά στα 98 δολάρια το βαρέλι, μετά τη βουτιά άνω του 7% που είχε καταγράψει τη Δευτέρα.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ κάλεσε τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και άλλες χώρες να ενταχθούν στις Συμφωνίες του Αβραάμ και να αναγνωρίσουν το Ισραήλ. Σε μεταγενέστερη δήλωσή του, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν είτε θα παραδοθεί στις ΗΠΑ είτε —κατά προτίμηση— θα καταστραφεί εντός του Ιράν.

Ο Τραμπ βρίσκεται αντιμέτωπος με πιέσεις από σκληροπυρηνικούς κύκλους του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, μεταξύ αυτών και ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ, οι οποίοι θεωρούν ότι η υπό διαμόρφωση συμφωνία παραχωρεί υπερβολικά πολλά στην Τεχεράνη. Η προτροπή του προς περισσότερες αραβικές χώρες να προσχωρήσουν στις Συμφωνίες του Αβραάμ —μέσω των οποίων τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλα αραβικά κράτη αναγνώρισαν το Ισραήλ το 2020— θα μπορούσε να περιορίσει αυτές τις αντιδράσεις. Ωστόσο, τόσο η Σαουδική Αραβία όσο και το Κατάρ έχουν ξεκαθαρίσει ότι δεν πρόκειται να εξομαλύνουν τις σχέσεις τους με το Ισραήλ χωρίς πρόοδο προς τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους.

Την ίδια στιγμή, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ θα εντείνει τις επιθέσεις κατά της Χεζμπολάχ, μετά από πλήγματα σε στόχους στον νότιο Λίβανο. Η κλιμάκωση ακολούθησε επιθέσεις drones της Χεζμπολάχ που έπληξαν ισραηλινό έδαφος, καθώς και ρουκέτα που αναχαιτίστηκε από την ισραηλινή αεροπορία.

Η Τεχεράνη έχει απαιτήσει τον τερματισμό των εχθροπραξιών εναντίον της Χεζμπολάχ στον Λίβανο ως μέρος οποιασδήποτε ειρηνευτικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ. Το Axios μετέδωσε ότι σχέδιο πιθανής συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης περιλαμβάνει διατύπωση για τον τερματισμό του πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ.

Παρά την εκεχειρία του Απριλίου, Ισραήλ και Χεζμπολάχ συνεχίζουν να ανταλλάσσουν περιορισμένα πυρά.

Ιρανική αντιπροσωπεία υπό τον πρόεδρο της Βουλής Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ ταξίδεψε στη Ντόχα για διαβουλεύσεις με υψηλόβαθμους αξιωματούχους του Κατάρ. Στην αποστολή συμμετείχε και ο διοικητής της ιρανικής κεντρικής τράπεζας, Αμπντολνασέρ Χεμματί, ο οποίος επρόκειτο να συζητήσει την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, σύμφωνα με το πρακτορείο Fars.

Το Al Arabiya μετέδωσε επίσης ότι ο αρχηγός του στρατού του Πακιστάν, Ασίμ Μουνίρ, κατευθύνεται στη Ντόχα. Το Πακιστάν έχει διαδραματίσει ρόλο διαμεσολαβητή στις συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Μια ενδιάμεση συμφωνία θα μπορούσε να συμβάλει στον τερματισμό ενός πολέμου που έχει προκαλέσει χιλιάδες θανάτους στη Μέση Ανατολή, κυρίως στο Ιράν και τον Λίβανο. Παράλληλα, η σύγκρουση αυξάνει την πολιτική πίεση προς τον Τραμπ ενόψει των εκλογών για το Κογκρέσο τον Νοέμβριο, καθώς πολλοί Αμερικανοί αντιδρούν στον πόλεμο εξαιτίας και της εκτίναξης των τιμών των καυσίμων.

Ένα από τα βασικά αγκάθια στις διαπραγματεύσεις παραμένει η απαίτηση των ΗΠΑ το Ιράν να σταματήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και να παραδώσει αποθέματα υψηλού εμπλουτισμού, κοντά σε επίπεδα στρατιωτικής χρήσης. Σύμφωνα με το Al Arabiya, η Τεχεράνη ζητεί εγγυήσεις από την Κίνα πριν προχωρήσει σε συμφωνία και επιθυμεί το ουράνιο να μεταφερθεί εκεί.

Η Ουάσιγκτον και το Τελ Αβίβ εξακολουθούν επίσης να διαπραγματεύονται κρίσιμες λεπτομέρειες μιας διευρυμένης εκεχειρίας, όπως το αν τα πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ θα έχουν ελεύθερη διέλευση και πόσο γρήγορα θα αποδεσμευθούν δισεκατομμύρια δολάρια ιρανικών κεφαλαίων.

Το Ιράν υποστήριζε μέχρι πρόσφατα ότι πρέπει να έχει τη δυνατότητα διαχείρισης της ναυσιπλοΐας στο στρατηγικό πέρασμα — κάτι που οι ΗΠΑ, οι αραβικές χώρες και η Ευρώπη θεωρούν απαράδεκτο. Ωστόσο, η Τεχεράνη φαίνεται να έχει μετριάσει τη στάση της σχετικά με την επιβολή διοδίων διέλευσης, δηλώνοντας πλέον ότι τα πλοία θα χρεώνονται για «υπηρεσίες ναυσιπλοΐας».

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση του Ιράν εξετάζει το ενδεχόμενο να χαλαρώσει ορισμένους περιορισμούς στο πολύμηνο ψηφιακό μπλακάουτ που έχει αφήσει εκατομμύρια πολίτες χωρίς πρόσβαση στο διαδίκτυο, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο IRNA.

Παράλληλα, η Abu Dhabi National Oil Co. μεταφέρει αθόρυβα φορτία πετρελαίου και φυσικού αερίου εκτός του Περσικού Κόλπου με ιδιόκτητο στόλο, έχοντας —σύμφωνα με πληροφορίες— εξασφαλίσει διέλευση τόσο από το ιρανικό ναυτικό όσο και από αμερικανικά πολεμικά πλοία για να προμηθεύσει αγορές που αντιμετωπίζουν ενεργειακές ελλείψεις.

Τέλος, μια σχετικά άγνωστη ελβετική εταιρεία trading φέρεται να διαδραμάτισε κομβικό ρόλο στη διέλευση ενός πετρελαϊκού υπερτάνκερ από τα Στενά του Ορμούζ, σε μια διαδρομή που παρακολουθούσε στενά η αγορά πετρελαίου νωρίτερα μέσα στον μήνα.

Πηγή: newmoney.gr

Διαβάστε επίσης: Στο τελευταίο μίλι η ολοκλήρωση του ΣΑΑ – Πόσα εισπράχθηκαν από το €1,02 δισ.